Hayati öneme sahip olan yangın merdiveni yangın tehlikesine karşı alınabilecek tedbirler arasında yer alır. Binada bulunan kişilerin tahliye edilmesini sağlayan bu merdivenlerin kullanımı belirli bir yüksekliğe sahip olan yapılar için zorunludur. Üretiminde çelik ya da demir malzemeler kullanılan merdivenlerin standartlara uygun bir yangın kapısına bağlanması ve doğru şekilde konumlandırılması gerekir.

Yangın sırasında güvenli ve hızlı kaçış imkanı sunan yangın merdivenleri katlar arasında geçişi daha kolay hale getirmektedir. Bunun için imalatında ısıya ve olumsuz hava koşullarına karşı dayanıklı malzemeler kullanılmaktadır. Bu durum tüm merdiven tipleri için geçerli olup doğru üretim için imalat öncesinde ilgili yapıda yetkili kişi tarafından keşif yapılmalı ve buna göre bir üretim planı hazırlanmalıdır.

Yangın Merdiveni Yönetmeliği

Üretimde uyulması gereken bilgileri içeren yangın merdiveni yönetmeliği yangın felaketlerinde zarar görme olasılığını engellemek üzere oluşturulmuştur. Buna göre üretimde merdivenini türü ve ilgili yapının kullanım amacı dikkate alınmalıdır. Kullanım amaçları arasında konaklama amaçlı binalar, yüksek tehlikeli yerler, konutlar, depolama tesisleri, endüstriyel yapılar, ticari amaçlı kullanılan yapılar gibi yerler vardır. Merdiven türü olarak ise z tipi ya da dairesel yangın merdivenlerinden en uygun olanı tercih edilmelidir. Bunlar en sık kullanılan merdiven türleridir.

Yönetmelikte merdivenin yüksekliği, basamak sayısı ve genişliği, hangi malzemelerle üretileceği gibi bilgilere de yer verilmektedir. Tüm proje çalışmalarında bu bilgilerin esas alınması gerekir. Böylece tehlike anında yaşanacak maddi ve manevi yük en aza indirilecektir.

Yangın Merdiveni Nasıl Üretilmelidir?

Yüksek katlı binalar için yangın merdiveni üretimi binanın içinde olacak şekilde yapılmalıdır. Merdiven şekli olarak dairesel yerine z tipi tercih edilmelidir. Çünkü kat sayısı fazla olduğundan merdivenler iniş anında insanlarda baş dönmesi ve buna benzer ekstra olumsuz durumlara sebebiyet verebilmektedir. Z tipi yangın merdivenleri daha çok üç kattan fazla olan binalar için kullanılmaktadır.

Merdivenin üretiminde yüksek ateşe dayanıklı ve kaymayı önleyen malzemeler seçilmelidir. Bir kat içinde en fazla 17 basamak kullanılmalı, basamakların yüksekliği ise maksimum 17,5 cm olmalıdır. Merdivenlerin iniş kısımlarında baş yüksekliği 210 cm, basamak genişliği ise minimum 25 cm olarak alınmalıdır.

Yangın Merdiveni Çeşitleri

En sık kullanılan yangın merdivenleri z tipi ve dairesel olarak bilinir. Kat sayısı az olan binalar için dairesel merdivenler, yüksek katlı yapılar için ise z tipi yangın merdivenleri tercih edilir. Maliyet olarak kıyaslandığında z tipi yangın merdiveni üretimi biraz daha yüksek maliyetli olmaktadır.

Dairesel yangın merdiveni yüksekliği konutlar için ev fazla 51.50 m. yüksekliğe sahip olabilir.  Bu merdivenlerin minimum 70 cm genişliği bulunmalı ve basamaklarının yüksekliği maksimum 175 mm olarak belirlenmelidir.

Z tipi yangın merdivenleri ise en az 210 cm baş yüksekliğine sahip olmalı, yangına karşı dayanıklı malzemelerden üretilmeli ve merdiven boyunca herhangi bir mekanik ya da elektrik tesisat sistemine yer verilmemelidir.